Cirit,
bir diğer adı ile Çavgan; Türklerin yüzyıllardan
beri oynadıkları bir Ata sporudur. Türkler bu Atlı
oyunu Orta Asya dan günümüze taşımışlardır. 16.
yüzyılda bir savaş oyunu olarak kabul edilmişti. 19.
yüzyılda Osmanlı ülkesi ve sarayının en büyük
gösteri sporu ve oyunu oldu. Cirit aynı zamanda
tehlikeli bir oyun olması sebebi ile 1826 yılında II.
Mahmut tarafından yasaklanmıştır. Daha sonraları
tekrar popüler bir gösteri oyunu olarak yaygınlaştı.
Bugün Anadolu'da pek çok ilimizde ilgiyle izlenen ve
oynanan Cirit oyunu ve kuralları şu şekildedir:
Cirit , 120x40m.'lik beyaz çizgilerle bölünmüş bir
alanda oynanır. Oyun süresi 35 dakikalık 2 devreden
toplam 70 dakikadır. Oyun alanının boyu 32 m. Eni
40m. Arkasındaki yasak alan 6m, alay durağı 6m.dir.
Cirit sopası uzunluğu 110 cm.dir.
Alay
Durağı:
Takımın tek dizi halinde durduğu 6m. derinliğindeki
bölge.
Yasak Alan: Alay durağı ile atış sahası arasında
çizgilerle sınırlı orta sahaya 5m. derinliğindeki
alandır. Burada karşı takımdan 2 atlı bulunabilir.
Fazlasına eksi bir puan verilir.
Atış
Alanı:
Yasak alanın son çizgisinden oyun alanının ortasına
7m. derinliğinde alandır. Alaya hücum eden sporcu bu
alana girip cirit atma mecburiyetindedir. Bunun
dışında atış yaparsa eksi bir puan alır. Her takım 7
atlıdan oluşur. Her takımın 2 yedek oyuncusu vardır.
Bunlar hakeme haber vermek koşulu ile oyunun
herhangi anında değişim yapabilir. Oyundan çıkan bir
daha oyuna giremez. Oyun puanlamalara göre
sonuçlanır. Eksi puanlar artı puanlardan çıkarılır.
Toplam puanı yüksek olan takım galip sayılır.
PUAN ALINAN HAREKETLER:
-Alay durağında ve oyun esnasında isabetli her türlü
cirit vurmaya 6 puan.-Rakibi yakalamaya ve önünü
kesmeye 3 puan
-Eyeri boşaltarak rakibin cirit'ini boşa çıkartmaya
3 puan.
-Rakibin cirit'ini oyun alanında tutmaya 3 puan.
EKSİ PUAN ALINAN HAREKETLER:
- 5 m.'den yakın mesafeden cirit atmak -3 puan
- Atını rakibine kasten çarptırmaya - 3 puan
- Ciritle kendi atına da olsa kasten vurmaya -3 puan
- Atı ile karşı alaya girmek -1 puan
- Yan çizgi ihlali -1 puan
- Atış sahası dışından atış yapmak -1 puan
- Karşı alaya 45 sn. içinde hamla yapamamak -1 puan
- Erken çıkış -1 puan
- Attan düşme -3 puan
- İkinci kez attan düşme -6 puan
- Karşı alaya kasten dalma -3 puan
- Hakemlerin kararına itiraz eden ve disiplinsizlik
sergileyen oyuncu ihtar alır, tekrarında ise oyundan
ihraç edilir. ı rakibine kasten çarptırmaya - 3 puan
- Ciritle kendi atına da olsa kasten vurmaya -3 puan
- Atı ile karşı alaya girmek -1 puan